วิธีออมเงินสำหรับมือใหม่: เริ่มต้นอย่างไรให้สำเร็จ

การออมเงินเป็นการแบ่งรายได้ส่วนหนึ่งเก็บสะสมไว้สำหรับวัตถุประสงค์ต่าง ๆ เช่น เพื่อใช้ในอนาคต เผื่อเหตุฉุกเฉิน หรือเพื่อสิ่งที่อยากได้และอยากทำ ธนาคารแห่งประเทศไทย

หลักการเริ่มต้นออมเงิน

สำหรับผู้มีรายได้ประจำหรือรายได้ไม่แน่นอน สิ่งสำคัญคือการ “เก็บก่อนใช้” โดยกำหนดสัดส่วนการออมที่เหมาะสม ธนาคารแห่งประเทศไทย แนะนำให้ออมประมาณ 1 ใน 4 ของรายได้ แต่สามารถปรับเปลี่ยนตามภาระหนี้สินและเป้าหมายทางการเงินส่วนบุคคลได้ อีกแนวทางคือการออม 10–20% ของรายได้ ทันทีที่เงินเดือนเข้า ชับบ์ หรือ ธนาคารออมสิน ก็เสนอให้เก็บ 10% ก่อนใช้เช่นกัน

การตั้งเป้าหมายการออม

การกำหนดเป้าหมายที่ชัดเจนช่วยให้มีแรงจูงใจและแผนการออมที่ปฏิบัติได้จริง ควรตั้งเป้าหมายแบบ SMART เช่น ต้องการเก็บเงิน 500,000 บาทภายใน 5 ปี เพื่อดาวน์บ้าน หรือเก็บเงิน 100,000 บาทภายใน 2 ปี เพื่อท่องเที่ยว พรูเด็นเชียล การติดตามผลอย่างสม่ำเสมอก็มีความสำคัญเช่นกัน

การแบ่งเงินออมออกเป็นก้อน

การจัดสรรเงินออมตามวัตถุประสงค์หลัก 4 ส่วน ได้แก่:

• ออมเผื่อฉุกเฉิน สำหรับกรณีเจ็บป่วยหรือเหตุเร่งด่วน ควรเก็บไว้ในบัญชีเงินฝากออมทรัพย์ และแนะนำให้มีจำนวน 6–12 เท่าของค่าใช้จ่ายจำเป็นต่อเดือน พรูเด็นเชียล
• ออมเพื่อเกษียณ เป็นการออมระยะยาวเพื่อใช้เมื่อพ้นวัยทำงาน
• ออมเพื่อเติมฝัน สำหรับเป้าหมายระยะสั้นถึงปานกลาง 1–5 ปี เช่น ท่องเที่ยว ซื้อของที่ต้องการ
• ออมเพื่อการลงทุน เพื่อนำเงินไปต่อยอดให้งอกเงย เช่น ลงทุนในตลาดหลักทรัพย์ หรือเปิดธุรกิจ

การเลือกที่เก็บเงินให้เหมาะกับระยะเวลา

การเลือกผลิตภัณฑ์เพื่อการออมควรพิจารณาปัจจัยต่อไปนี้:

• สภาพคล่อง – บัญชีออมทรัพย์มีสภาพคล่องสูง ถอนได้ตลาด แต่ดอกเบี้ยต่ำ ส่วนบัญชีฝากประจำให้ดอกเบี้ยสูงกว่า แต่มีข้อจำกัดในการถอนก่อนกำหนด ธนาคารแห่งประเทศไทย
• ผลตอบแทนและอัตราเงินเฟ้อ – อัตราดอกเบี้ยที่แท้จริง = ดอกเบี้ยที่ได้รับ – อัตราเงินเฟ้อทั่วไป ดังนั้นควรเลือกที่เก็บเงินที่ให้ผลตอบแทนสูงกว่าเงินเฟ้อเพื่อรักษามูลค่าเงิน ธนาคารแห่งประเทศไทย
• ระยะเวลาในการออม – ยิ่งเริ่มออมเร็วเท่าไร ผลจากดอกเบี้ยทบต้นยิ่งช่วยให้เงินงอกเงยเร็วขึ้น ตัวอย่างเช่น หากต้องการเก็บ 1 ล้านบาท เพื่อเกษียณที่ผลตอบแทน 5% ต่อปี การเริ่มออมตั้งแต่อายุ 31 ปี ต้องออมปีละ 15,000 บาท แต่ถ้าเริ่มตอนอายุ 51 ปี ต้องออมปีละ 76,000 บาท ธนาคารแห่งประเทศไทย
• ภาษีและการคุ้มครอง – ดอกเบี้ยเงินฝากทั่วไปถูกหักภาษี ณ ที่จ่าย 15% แต่มีข้อยกเว้นสำหรับดอกเบี้ยฝากออมทรัพย์ส่วนที่ไม่เกิน 20,000 บาท ดอกเบี้ยสลากออมทรัพย์ และดอกเบี้ยเงินฝากประจำรายเดือน 24 เดือนขึ้นไป ที่ยอดรวมไม่เกิน 600,000 บาท ธนาคารแห่งประเทศไทย นอกจากนี้ เงินฝากในสถาบันการเงินภายใต้การคุ้มครองของสถาบันคุ้มครองเงินฝากจะได้รับความคุ้มครองสูงสุด 1 ล้านบาทต่อรายผู้ฝากต่อสถาบันการเงิน ธนาคารแห่งประเทศไทย
• เครื่องมือเสริมสร้างวินัย – เช่น การเปิดบัญชีฝากประจำ การตั้งหักบัญชีอัตโนมัติ การทำประกันชีวิตแบบสะสมทรัพย์ หรือการเข้าร่วมกองทุนสำรองเลี้ยงชีพ ชับบ์ ธนาคารออมสิน

บทสรุป

การออมเงินไม่ใช่เรื่องยากหากมีวินัยและวางแผนอย่างเหมาะสม เริ่มจากการกำหนดเป้าหมายที่ชัดเจน แบ่งเงินออมตามวัตถุประสงค์ และเลือกที่เก็บเงินที่สอดคล้องกับระยะเวลาและสภาพคล่องที่ต้องการ การติดตามผลอย่างสม่ำเสมอจะช่วยให้บรรลุเป้าหมายทางการเงินได้เร็วขึ้น พรูเด็นเชียล